Ontwikkel en commercialiseer uw innovaties samen met de Vlaamse overheid

  • 17 november 2017

Heel wat Europese bedrijven broeden op innovatieve oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen. Een overheid kan die producten en diensten helpen realiseren en commercialiseren, door expliciet naar innovatie te vragen bij overheidsopdrachten. De Europese Commissie promoot dit idee al een tiental jaar, als deel van haar groeistrategie voor de volledige EU. Ze ontwikkelde er aangepaste aanbestedingsformules voor, die steeds meer ingang vinden, ook bij de Vlaamse overheid.

Toen de Europese Commissie haar innovatiestrategie voor duurzame groei uitschreef, wees ze op een groot potentieel van overheidsopdrachten. Een publieke inkoper kan er bedrijven mee de kans geven om innovatieve producten en diensten te ontwikkelen en te commercialiseren. Zo krijgen de ondernemingen groeikansen én beschikt de overheid over de juiste oplossing om haar publieke diensten snel te vernieuwen.

Om innovatiegerichte overheidsopdrachten te kunnen uitschrijven, werkte de Europese Commissie twee formules uit: Pre-Commercial Procurement (PCP) en Public Procurement of Innovative solutions (PPI).

Wanneer de oplossing nog niet bestaat

Bij PCP vraagt de overheid de industrie om tegen betaling innovatieve oplossingen voor een maatschappelijke uitdaging te ontwikkelen, omdat ze vandaag nog niet beschikbaar zijn. De procedure die de publieke inkoper daarbij volgt, verloopt volledig transparant. Eerst roept hij leveranciers op om een oplossing op papier uit te werken. Vervolgens wordt nagegaan of de voorstellen aan de overheidsvereisten voldoen. Elk gekozen bedrijf mag daarna een prototype ontwikkelen, waarna een nieuwe selectie volgt. De ondernemingen die dan nog overblijven, mogen tot een eerste productie overgaan, voor de nodige tests en validatie.

Een deel van de R&D-kosten wordt betaald door de overheid, het andere deel door de bedrijven zelf. Maar de ondernemingen behouden wel de eigendomsrechten. Een PCP kan uitmonden in de aankoop van de eerste testexemplaren. Maar grotere hoeveelheden worden enkel aangekocht via een aparte inkoopprocedure.

Als de oplossing wel al bestaat

Bij een PPI is de markt in principe wel al klaar om een innovatieve oplossing voor een maatschappelijke nood aan te bieden, maar is dit product of deze dienst nog niet breed beschikbaar.

Vaak consulteert de publieke inkoper dan eerst de markt om de haalbaarheid in te schatten. Hij kondigt aan dat hij een bepaalde oplossing tegen een bepaalde prijs zoekt en peilt naar de interesse en de mogelijkheden van de markt. In bepaalde gevallen vereisen de oplossingen die bij een PPI worden aangeboden, een validatie in de gebruiksomgeving, om zeker te zijn dat ze aan de vereisten voldoen. In dat geval spreken we ook wel van een PPIplus.

De overheid komt op deze manier niet alleen tegemoet aan haar eigen noden ter verbetering van haar werking en dienstverlening, maar kan zo ook ondernemers helpen hun innovatieve oplossingen breed te commercialiseren.

Vlaamse innovatieve bedrijven volop uitgedaagd

Vlaanderen wil met zijn enorme koopkracht ondernemers ten volle stimuleren tot innovaties die maatschappelijke uitdagingen aangaan, de publieke dienstverlening verbeteren én de economie laten groeien. Daarvoor richtte de Vlaamse overheid vorig jaar het Programma Innovatieve Overheidsopdrachten in, dat door Veerle Lories geleid wordt.

Veerle en haar team bieden de publieke sector advies, begeleiding en cofinanciering om vernieuwende producten en diensten te laten ontwikkelen, testen en aankopen. Daarvoor beschikken ze over een budget van 5 miljoen euro per jaar, tot 2019.

Twaalf eerste projecten opgestart

In april 2017 deden Veerle Lories en haar collega’s een eerste oproep aan de Vlaamse publieke sector, om bij hen aan te kloppen met een publieke nood aan een innovatieve oplossing. Die actie leidde tot maar liefst twaalf projecten. “Samen analyseren we telkens de behoefte, waarna we de markt aftoetsen en de best passende procedure – PCP of PPIplus – starten.” Zowel de uitdagingen waarop de projecten een antwoord willen bieden, als de mogelijke oplossingen zijn zeer divers. Momenteel loopt een tweede oproep binnen de Vlaamse overheid, die ongetwijfeld nog meer boeiende projecten zal opleveren.

HEEFT U DE JUISTE INNOVATIEVE OPLOSSING IN HUIS?

Of wil u daar als bedrijf werk van maken, ondersteund door een stevige vraag vanuit de overheid? Vanaf eind dit jaar starten de eerste marktconsultaties voor de projecten van het Programma Innovatieve Overheidsopdrachten. Raadpleeg dus zeker geregeld de website ervan, om geen enkele uitnodiging te missen: www.ewi-vlaanderen.be/innovatieve-overheidsopdrachten.